Wat is het verschil tussen marktwaarde, WOZ-waarde, vraagprijs en taxatiewaarde?

Alle waarden naast elkaar

Wie een woning koopt, verkoopt of erft, komt al deze bedragen tegen, en ze verschillen bijna altijd. Dat is geen fout. Ze meten iets anders, op een ander moment, voor een ander doel.

Marktwaarde en taxatiewaarde

Taxateurs gebruiken een vaste definitie: de marktwaarde is "het geschatte bedrag waartegen vastgoed zou worden overgedragen op de waardepeildatum tussen een bereidwillige koper en een bereidwillige verkoper in een zakelijke transactie, na behoorlijke marketing", waarbij beide partijen met kennis van zaken handelen en niet onder dwang. Een taxatiewaarde is dus geen apart begrip. Het is de marktwaarde zoals één taxateur die op één dag heeft vastgesteld.

Vrije verkoopwaarde is de oudere naam voor hetzelfde idee: de waarde als de woning leeg en zonder huurder wordt opgeleverd. NHG spreekt nu van de "marktwaarde vrij van huur en gebruik". Wie een ouder taxatierapport heeft, ziet daar soms ook de executiewaarde: wat de woning bij een gedwongen verkoop zou opbrengen, en die lag altijd flink lager.

Wat een taxatie kost en wanneer u er een nodig heeft, staat in wat een taxatie kost.

De WOZ-waarde

De gemeente bepaalt elk jaar de waarde van elke woning alsof die in volle eigendom en leeg verkocht zou worden, met als peildatum 1 januari van het jaar ervoor. De WOZ-beschikking van 2026 gaat dus over de waarde op 1 januari 2025.

Doordat de peildatum zo ver terugligt, is de WOZ-waarde in een stijgende markt lager dan de verkoopprijs. Landelijk is de verkoopprijs per m² ongeveer 1,42 keer de WOZ-waarde per m²; zie waarom de WOZ-waarde lager is dan de marktwaarde. Is uw WOZ ook vergeleken met de buren te hoog, dan kunt u bezwaar maken.

Vraagprijs en koopsom

De vraagprijs is een keuze, geen meting. In een krappe markt zetten verkopers hem onder de verwachte opbrengst om kijkers te trekken. Landelijk ging de afgelopen twaalf maanden 72% van de woningen boven de vraagprijs weg; zie hoeveel er overboden wordt.

De koopsom is wat er uiteindelijk betaald is. Die staat bij het Kadaster en is per adres op te vragen; zie de waarde van een huis opzoeken op adres.

Kosten koper en vrij op naam

Bij een bestaande woning staat achter de prijs meestal k.k., kosten koper. De koper betaalt dan bovenop de koopsom de overdrachtsbelasting en de kosten van de notaris. Bij nieuwbouw staat er meestal v.o.n., vrij op naam: die kosten zitten dan in de prijs.

De overdrachtsbelasting is in 2026 2% als u er zelf gaat wonen, en 8% voor een woning waar u niet zelf woont. Starters van 18 tot en met 34 jaar betalen niets als de woning niet meer dan € 555.000 kost en zij er zelf gaan wonen.